Δείτε Επίσης:
Αρχική » Αρθρογραφία για τον Δ. Αθηναίων » Άρθρα του Ν. Ψαρόπουλου » Πεδίον του Άρεως: Μια πονεμένη ιστορία που ακόμα ζητάει δικαίωση…

Πεδίον του Άρεως: Μια πονεμένη ιστορία που ακόμα ζητάει δικαίωση…

Πεδίον του Άρεως: Μια πονεμένη ιστορία που ακόμα ζητάει δικαίωση…

Με δύο βασιλικά διατάγματα (ΦΕΚ 201/1887 και ΦΕΚ 229/1902) του τότε μονάρχη Γεωργίου του Α΄ ξεκαθαρίστηκε το νομικό καθεστώς «476 στρεμμάτων και 800 τ.μ.» που «κηρύσσονται ως δασωτέα» και βρίσκονται εις «έκτασιν ανήκουσαν τω Δημοσίω γνωστήν υπό το όνομα Πεδίον του Άρεως».

Έκτοτε, υπήρξαν συνεχείς προσπάθειες «εμπλουτισμού» του χώρου με διάφορες δραστηριότητες (Στρατιωτικές σχολές, εγκαταστάσεις άθλησης νεολαίας, θέατρα, καφετέριες, παιδικές χαρές κ.ο.κ.ε.).

Στον αιώνα που μεσολάβησε 200 περίπου στρέμματα δεν συμπεριλαμβάνονται πλέον στην αρχική έκταση γνωστή σαν «Πεδίον του Άρεως» αφού από τα «476 στρέμματα και 800 τ.μ.» του 1902 ο «οργανωμένος» χώρος περιορίστηκε σε 277 στρέμματα ένα αιώνα αργότερα φυσικά, πλέον κάποια βουνά με δένδρα γύρω από την Σχολή των Ευελπίδων κ.α. Το 1934 αποφασίστηκε ο σχεδιασμός του άλσους του Πεδίου του Άρεως με σκοπό να τιμηθούν οι Ήρωες της Επανάστασης του 1821, γι΄ αυτό και είναι διακοσμημένο με τις μαρμάρινες προτομές των 21 ηρώων κατά μήκος της λεγόμενης οδού Αγωνιστών του 21.

Το έτος 2000, το σύγχρονο Ελληνικό κράτος, μέσω της Υπερνομαρχίας Αθηνών-Πειραιώς αποφάσισε την ανάπλαση του χώρου αλλά η «Επιτροπή Αγώνα για την Προστασία του Πεδίου του Άρεως» απέρριψε τον σχεδιασμό της ανάπλασης γιατί «θα κοβόταν δένδρα». Μεσολάβησαν μερικά χρόνια κατά την διάρκεια των οποίων εμφανίστηκαν διάφορα μεγαλεπίβολα σχέδια ανάπλασης του πάρκου – κάθε φορά με τυμπανοκρουσίες και κούφια λόγια γνωστών πολιτικών, χωρίς καμιά υλοποίηση.

Τελικά, τον Μάρτιο του 2008 η τότε αντινομάρχης Αθηνών – Πειραιώς Ντίνα Μπέη ανακοίνωσε την έναρξη του έργου ανάπλασης του Πεδίου του Άρεως, δαπάνης 9.000.000 Ευρώ με την υπογραφή του Αλέξανδρου Τομπάζη, ενός σημαντικού Έλληνα αρχιτέκτονα. Το πάρκο από τον Απρίλιο του 2008 έκλεισε για το κοινό, υποτίθεται για ένα χρόνο σύμφωνα με τον σχετικό προγραμματισμό του έργου, με πρόσβαση μόνο σε συγκεκριμένα σημεία, όπως τα μικρά εκκλησάκια του Αγίου Χαραλάμπους και των Τριών Ιεραρχών καθώς και μέρος του κεντρικού άξονα στο άγαλμα του Β. Κωνσταντίνου.

Το ίδιο το έργο στόχευε στην αύξηση του πρασίνου και της λειτουργικότητας του χώρου με την φύτευση 94.000 φυτών και δένδρων, 16.000 τ.μ. γκαζόν και 24.000 μεσογειακού γκαζόν καθώς και με διάφορες παρεμβάσεις όπως η δημιουργία μινωικού λαβύρινθου, ο ροδώνας με όλα τα είδη τριανταφυλλιάς, ο χώρος για skateboard, η υδάτινη διαδρομή, η ανακατασκευή των δύο θεάτρων του πάρκου, η αποκατάσταση των αγαλμάτων που βρίσκονται στο πάρκο, ο επανασχεδιασμός του βασικού άξονα με τον κατάλληλο φωτισμό όλου του χώρου και άλλα πολλά.

Η «έλλειψη ρευστότητας» του εργολάβου οδήγησε τα έργα ανάπλασης σε μεγάλες καθυστερήσεις αφού το έργο παραδόθηκε, και μάλιστα όχι πλήρες με πολλές ελλείψεις, στις 28/12/2010, δηλαδή σε 32 μήνες από την έναρξη του αντί 12 που είχαν συμφωνηθεί.

Πριν από την έναρξη των έργων ανάπλασης του χώρου είχαν ανακοινωθεί «επαφές» μεταξύ της υπερνομαρχίας και του Δήμου Αθηναίων προκειμένου ο Δήμος να αναλάβει το έργο της συντήρησης, κάτι όμως που δεν κατέστη δυνατόν γιατί υπήρχαν διαφωνίες στην «αξιοποίηση» των ερειπίων του θεάτρου Οικονομίδη (ο Δήμος ήθελε παιδικό σταθμό και η υπερνομαρχία ενοίκια από την εμπορική αξιοποίηση του χώρου).

Οι κατεστραμμένες βρύσες του πάρκου δεν προσφέρουν πλέον νερό.

Τον Δεκέμβριο του 2010, με καθυστέρηση δύο περίπου ετών από την συμφωνημένη ημερομηνία ολοκλήρωσης του έργου ανάπλασης, το Πεδίο του Άρεως, παραδόθηκε στο κοινό.

Η ανάπλαση όμως είχε πολλές ελλείψεις οι οποίες τοποθετήθηκαν στο «υπόλοιπο του έργου» που (υποτίθεται) όφειλε να κάνει ο εργολάβος. Μεταξύ των πολλών ελλείψεων ήταν η τοποθέτηση του κυκλοφορητή νερού, η ενεργοποίηση της γεώτρησης για σωστό πότισμα των δένδρων και των φυτών, η ημιτελής φυτοτεχνική μελέτη που έπρεπε να ολοκληρωθεί, η λειτουργία τουαλετών, η ολοκλήρωση των έργων στον χώρο του κέντρου Οικονομίδη, τα έργα στην είσοδο από την Λεωφόρο Αλεξάνδρας όπου βρίσκεται το άγαλμα της Αθηνάς, η λειτουργία των δύο περιπτέρων (στην πρώτη πλατεία στην οποία οδηγεί ο κεντρικός δρόμος του πάρκου από την είσοδο του αγάλματος του Κωνσταντίνου και στην πλατεία του σιντριβανιού), ο καθαρισμός και η λειτουργία του κέντρου Green Park κ.α.π.

Το πιο σημαντικό όμως και το πιο βασικό πρόβλημα του Πάρκου δεν ήταν άλλο από την συντήρηση του έργου της ανάπλασης που είχε ήδη ολοκληρωθεί. Η ανεπάρκεια ή η ανυπαρξία μόνιμου προσωπικού για την καθαριότητα του πάρκου, για την φροντίδα των χιλιάδων φυτών και των δένδρων, για την συντήρηση των διάφορων έργων ανάπλασης (φωτισμού, ύδρευσης, γκαζόν κ.α.) ή για την ασφάλεια του πάρκου, ήταν απόλυτα λογικό να καταστρέψουν κυριολεκτικά ότι είχε παραδοθεί στο κοινό τον Δεκέμβριο του 2010.

Μέσα στα τρία περίπου χρόνια που μεσολάβησαν, το αποτέλεσμα που υπάρχει σήμερα είναι απογοητευτικό. Σχεδόν καμιά από τις εκκρεμότητες του πάρκου που υποτίθεται ότι θα γινόταν μετά την «παράδοση» του έργου δεν πραγματοποιηθήκαν καθόλου:

Ο χώρος του πάλαι ποτέ όμορφου κήπου του Green Park έχει μετατραπεί σε καταφύγιο λαθρομεταναστών που σκαρφαλώνουν στην στέγη του από τότε που έφραξαν οι «προσβάσεις» στο κτίριο, ή στον περιβάλλοντα χώρο του, στα σημεία βέβαια που δεν έχουν μετατραπεί σε ανοικτό και δημόσιο αποχωρητήριο.

Τα περίπτερα που θα έδιναν τόνο στον χώρο, δεν λειτούργησαν ποτέ.

Το εργοτάξιο στην είσοδο του πάρκου στην Λ. Αλεξάνδρας δεν απέχουν πολύ από την κατάσταση που ήταν και πριν από την έναρξη των έργων ανάπλασης, με τα βουναλάκια από πεταμένα χώματα να φαίνονται σε όσους περνάνε από την Λεωφόρο. Το άγαλμα της Αθηνάς συγκεντρώνει στην βάση του, ιδίως τις νυχτερινές ώρες, ναρκομανείς που βρίσκουν εκεί την δόση τους – ήδη τον τελευταίο χρόνο δύο αλλοδαποί έμποροι ναρκωτικών βρέθηκαν δολοφονημένοι στο σημείο αυτό.

Το κέντρο Οικονομίδη ορθώνεται σαν στοιχειωμένος σκελετός – καταφύγιο λαθρομεταναστών, σε πολύ χειρότερη κατάσταση από αυτή που ήταν κατά την έναρξη των έργων ανάπλασης.

Τα χιλιάδες φυτά που φυτεύτηκαν, ξεράθηκαν σταδιακά και τελικά εξαφανίστηκαν χωρίς κανένα σχεδόν ίχνος που να θυμίζει την παρουσία τους. Πολλοί φοίνικες ξεράθηκαν από ασθένειες και από την έλλειψη αποτελεσματικής φροντίδας. Τα ρυάκια που πρόσφεραν χρώμα και ομορφιά στην ανάπλαση του πάρκου, στέρεψαν και γεμίζουν με σκουπίδια που πετάνε ασυνείδητοι επισκέπτες. Οι περισσότερες βρύσες του πάρκου δεν ανοίγουν πλέον για να προσφέρουν νερό στους επισκέπτες. Η συχνή παρουσία ανδρών της ομάδας ΔΙΑΣ που εμφανίζονται τακτικά και αιφνιδιαστικά στο πάρκο όλες τις ώρες του 24ωρου, δεν αίρει την αίσθηση ανασφάλειας πολύ πριν από τα μεσάνυχτα – για μετά τα μεσάνυχτα δεν συζητάμε καθόλου. Αιτία βέβαια της ανασφάλειας δεν είναι μόνο οι ομάδες νεαρών που το καλοκαίρι του 2012 έκαναν συνεχείς επιθέσεις και ληστείες σε μεμονωμένους περαστικούς μέχρι να συλληφθούν, είναι και η τεράστια παρουσία κάθε κατηγορίας αλλοδαπών που σου ζητάνε συνεχώς, μερικές φορές φορτικά και επιτακτικά, από ένα τσιγάρο μέχρι ένα ή και δύο Ευρώ «για φαγητό»!

Είναι ακόμα οι ολοένα και περισσότεροι «επισκέπτες» που αράζουν στο απόμακρο στέκι με το ξερό ρυάκι, απέναντι από την εκκλησία των Τριών Ιεραρχών για να «καπνίσουν». Πολλές φορές, μετά τις 10 το βράδυ, ο περαστικός αισθάνεται μια έντονη μυρωδιά που δεν είναι άλλη από αυτήν του χασίς!

Είναι αποκαρδιωτικό, είναι πραγματικό κρίμα, χρήματα που εξασφαλίζουμε από Κοινοτικούς πόρους για να βελτιώσουμε την ποιότητα της ζωής μας, να καταλήγουν τόσο άδοξα στον κάλαθο των αχρήστων!

Η μοναδική λύση που υπάρχει σήμερα είναι πρώτα να εξασφαλιστεί η σωστή φύλαξη και η σωστή συντήρηση των υπολειμμάτων της «ανάπλασης με ελλείψεις» του 2010 ακόμα και αν χρειαστεί να επιστρατευτούν εθελοντές – κάτοικοι των γύρω περιοχών και στην συνέχεια να εξεταστεί οποιαδήποτε προοπτική αποκατάστασης ή πραγματοποίησης άλλων έργων. Χωρίς αυτή την βασική προϋπόθεση, κάθε δαπάνη για το Πεδίο του Άρεως είναι σαν να ανοίγουμε το παράθυρο ενός ουρανοξύστη και να σκορπάμε από το παράθυρο χρήματα που δεν είναι εύκολο πλέον να εξασφαλίσουμε από κοινοτικούς πόρους ούτε να βρούμε από τα άδεια κρατικά μας ταμεία!

Σχετικά Νίκος Ψαρόπουλος

Ο Νίκος Ψαρόπουλος γεννήθηκε στην Καλλιθέα, Πτυχιούχος της Ανώτερης Σχολής του Πολεμικού Ναυτικού. Υπηρέτησε στα αντιτορπιλικά ΛΕΩΝ, ΒΕΛΟΣ, ΚΑΝΑΡΗΣ και ΣΦΕΝΔΟΝΗ και στη συνέχεια στο Πολεμικό Νοσοκομείο Κρήτης και Σαλαμίνας. Την δεκαετία του ‘80 υπήρξε ιδιαίτερος γραμματέας των Αρχηγών ΓΕΝ. Αποστρατεύθηκε με το βαθμό του Πλοιάρχου υπηρετώντας ως προσωπάρχης (Γ.Ε.) στο Ναυτικό Νοσοκομείο Αθηνών. Είναι Μέλος της Ένωσης Αποστράτων Αξιωματικών Πολεμικού Ναυτικού και Μέλος του Γραφείου Πρόνοιας Αποστράτων Αξιωματικών του Πολεμικού Ναυτικού. Ως Αντιπρόεδρος της ΜΚΟ (Global Action Now International) λαμβάνει δράση σε πολλές δραστηριότητες φιλανθρωπικού χαρακτήρα. Τέλος ως τιμητής των ελληνικών παραδόσεων είναι μέλος και λαμβάνει δράση στους συλλόγους Ένωσης Σπετσιωτών και Ένωσης Κωσταντινουπολιτών.